LJG Twente is er ook voor U.

16 december 2017 | 28 Kislev 5778

Derasja Sjabbat Kie Tissa, tevens Sjabbat Para

Derasja Sjabbat Kie Tissa, tevens Sjabbat Para

Gezichtsmaskers, en dan niet die van de drogist, maar maskers die iemands ware ik verhullen, zijn het thema van deze hele week. Afgelopen zondag was het Poeriem. Een van de essenties van dit feest zit hem in het verborgene. Nergens in het bijbelboek de megillat Esther verschijnt God; nergens lijkt Hij ook maar aanwezig te zijn. Daarom verhullen wij ons ware zelf tijdens dit feest in kostuums met maskers. We verhullen onze ware identiteit, duiken als het ware onder in anonimiteit. Het idee van verhullen zet zich voort in de sidra van vandaag, Kie Tissa. Aan het eind van de sidra komt Mosje de berg Sinaï af met de nieuwe set stenen tafelen, de sjenei loechot ha-edoet. De Thora vertelt: ‘‘Mosje was zich er niet van bewust dat de huid van zijn gezicht scheen (karan or), omdat hij met de Eeuwige had gesproken. Aharon en alle Israëlieten zagen dat de huid van Mosje glansde, en zij deinsden ervoor terug hem naderbij te komen (Ex. 34:29-30).” Deze tekst ligt ten grondslag aan de vele vormen van afbeeldingen van Mozes als de gehoornde in de middeleeuwse kunst, want stralen zijn in het Hebreeuws keren, net zoals keren ook hoorns zijn. Maar wat moeten wij Joden met dit verhaal; hoe kunnen wij dat Goddelijke licht beter begrijpen? En in hoeverre kunnen onze gezichten vandaag hetzelfde heilige licht uitstralen?  

 Afbeeldingsresultaat voor moses had horns 

Mozes volgens Michelangelo 

Rasji, rond 1100, legt uit: “Het licht straalde en glansde als een hoorn. Waaraan had Mosje deze hoorns van glorie verdiend? Ons wordt geleerd: ‘Van het licht van Gods hand dat aan Mosje was doorgegeven, want er werd gezegd: Ik zal je gezicht beschermen met Mijn hand tot Ik aan je voorbij ben getrokken.’ Ex. 33:22. Mosje ervoer de aanraking door God toen hij Hem had gevraagd Gods glorie te mogen aanschouwen. Hoewel Mosje God niet te zien krijgt – want dan zou hij moeten sterven – wordt hem toegestaan indirect Gods voorbijtrekkende schaduw te mogen ervaren in de grot waarin hij dan zit, waarbij God met Zijn hand hem beschermt. Het is deze beschermende en intieme ontmoeting die Mosje laat glanzen. De rest van zijn lange leven.

Uiteindelijk is het licht van Gods Thora, een woord dat verlichting en onderwijzing betekent, het meest nabije van Gods hand dat ons beschijnt op onze weg langs de moeilijkheden van onze moderne tijd. Want de Thora begeleidt ons op onze levensweg om te gaan volgens Gods Wil. Thora lernen en doen brengt verlichting, licht, voort. De Thora is zelfs in staat om een stralend spiritueel licht te laten schijnen op wie tijd steekt om te lernen, om God en Zijn weg beter te leren kennen. In de profane wereld heb ik de ervaring kinderen te kunnen zien stralen wanneer ze wat nieuws hebben opgepakt en eigen hebben gemaakt. Dat terzijde. Misschien wel hetzelfde soort stralen dat Mosje had bij zijn ontmoeting met God. 

Dichterbij kunnen wij niet bij de Grote Almacht komen. God echter kan wel dichterbij ons komen en ons raken tot ver voorbij onze emoties, tot diep in ons hart en in onze ziel. Dat zijn voor mensen geen dagen- of jaren durende ervaringen; dat zou niemand volhouden. Maar er kunnen momenten in iemands leven zijn waarvan je zeggen kunt toen door God geraakt te zijn. Mooie, bijzondere ervaringen, maar ook momenten die te erg en te ernstig zijn om je nog deel van de mensheid of van de aarde te kunnen voelen.

Onze sidra leert ons nu een lesje in pedagogiek. Wanneer toen de Israëlieten Mosje’s gezicht zagen stralen, kregen ze angst hem naderbij te komen. Misschien was Mosje’s grote staat van geleerdheid wel de reden dat mensen zich geïntimideerd voelden en angst voor zijn nabijheid hadden gekregen. En wat dan deed Mosje om aan die angst voorbij te kunnen gaan? We lezen het in Ex. 34:31. Mosje riep hen bij zich en sprak tot ze. Hij verhulde zelfs zijn gezicht om zijn glans te verminderen. Hier leren we over Mosje’s nederigheid en gevoeligheid. Mogen we allen in onze relatie tot de ander leren van Mosje’s  schitterende voorbeeld.  

Deze en vorige week hebben jullie, familie De ...., met een nieuwe werkelijkheid moeten leren omgaan: jullie moeder en oma, overgrootmoeder zelfs, is er niet meer. Zoals zij al die jaren, zeker ook sinds het overlijden van jullie vader in 2001, in jullie levens zo’n centrale rol vervulde; in jullie relaties met haar en via haar in jullie contacten met elkaar. En sinds zij het laatste jaar, ook om wat haar zo wreed overkomen is op straat, zo in kracht en glans heeft moeten inboeten hebben jullie die rol van haar moeten overnemen. Tot zij, op 4 maart, overleed. Op haar verjaardag, vorige week vrijdag 10 maart, was haar crematie. Haar generatie is met haar verdwenen en praten met haar is niet meer mogelijk. Gisteren middag eindigde voor jullie de sjiwwe week. We hopen dat ook wij als kille, en de mensen uit je verdere familie- en vriendenkring zeker voor de komende tijd voor jullie tot steun zullen zijn om dan langzaamaan je levens weer op te pakken, het klinkt misschien voorbarig, maar je levensvreugde weer terug te vinden.

Voor jullie – vele jaren, veel kracht, en

Voor nu – sjabbat sjalom  

 

Bert Oude Engberink, Sjabbat 17 maart 2017, 20 adar 5777

Nieuws

Op 7 december werd er op het in Amsterdam aan de Amstelve Lees meer >>
Onze Joodse buren, de Synagoge van de Nederlands Israelit Lees meer >>
Information in English Lees meer >>

december

  • <  
  •   >
z m d w d v z
 
 
 
 
 
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28
 
29
 
30
 
31