LJG Twente is er ook voor U.

19 augustus 2017 | 27 Av 5777

Parasjat Wajechi

Parasjat Wajechi

 Bron: dspt.edu

De ramen uit het Hadassa ziekenhuis, Jeruzalem, met de zegeningen van Jacob aan zijn zoons. Gen 49:1-28

 

Het is een bijbels gebod de alinea’s  van het  Sjema tweemaal daags uit te spreken. De inleidende vers "Hoor Jisraël, de Eeuwige is onze God, de Eeuwige is Eén" is een van de eerste verzen die een zuigeling te horen krijgt en het vormen de afscheidswoorden wanneer een ziel deze wereld verlaat.

Vandaag sluiten we Beresjiet af en trekken we Sjemot in. De verhalen van de aartsouders ronden we vandaag af en we gaan mee in de verhalen van de slavernij in Egypte, dat uiteindelijk uitmondt in de Uittocht, welke we jaarlijks met Pesach, nee, iedere Sjabbat en feestdag,  sindsdien gedenken.

Jacob verzamelt  zijn twaalf zonen rond zijn sterfbed. Hij wilde onthullen wat zou plaatsvinden aan het einde der dagen. Maar het lukt hem allemaal niet zo goed. Uitgelegd wordt dat de Sjechina, de Goddelijke Aanwezigheid, die toch gewoon was zich bij de aartsouders op te houden, zich niet op haar gemak voelde. Het vermoeden bestond, dat een van de aanwezige zonen niet geheel zo rechtvaardig was als Jacob had gehoopt. Dan spreken de broers, om de Sjechina en hun vader Jisraël tot rust te brengen, de mooie zin uit: Hoor Jisraël, De Eeuwige is onze God, de Eeuwige is Eén. Net zoals uw hart met God is, zo zijn ook onze harten met Hem verbonden. We zijn verenigd in de dienst aan God.

Gerustgesteld antwoordt Jacob dan: Baroech sjem kewod malchoeto le-olam wa-ed. "Gezegend is de glorierijke Naam; Zijn Koninkrijk is voor alle eeuwigheid" (Pesachim 56a).

En wat heeft het einde van dagen te doen met de twaalf stammen van Israël en het reciteren van Sjema?

Het Sjema is onlosmakelijk verbonden met het Joodse geloof. Het is de basis voor de aanvaarding van God's Absolute heerschappij; het begin van alle aanhankelijkheid aan God door de kinderen van Israël.

Waartoe dient alles, werd alles geschapen? Dit is een theologische vraag. Traditioneel is het antwoord dat het heelal werd gevormd uitsluitend voor kavod Hashem, ter verheerlijking van God (Avot 6:11). Het regelmatig reciteren van het Sjema zowel bij het begin van de dag als bij de nacht helpt de potentiële zondaar, zoals U en ik, op het rechte pad te blijven. De kinderen van Israël zijn gewijd aan de verspreiding van de Naam van God in de wereld – zelfs, misschien wel juist wanneer een marteldood op de loer ligt, zoals in de dagen van rabbi Akiwa, die het Sjema uitsprak op het moment waarop de Romeinen hem wreed vermoordden.  (Brachot 61b).

Geloof in God betekent geloof in een God die uniek is; een God die absoluut één is. Ondanks de eindeloze diversiteit van het heelal,  benadrukt het Sjema dat alle krachten in de natuur afkomstig zijn uit een enkelvoudige oerbron. Het is de Ondeelbare Ene.

Helaas, er zijn genoeg mensen die een leven leiden dat zonder enige verwijzing naar de Schepper en Meester van het universum is. Dat is hun goede recht, maar het staat ver van ons denken af.  Deze wereld verhult gewoonlijk de alomtegenwoordigheid van God. Het Joodse volk heeft vanouds geprobeerd Gods Naam wat meer over de aarde te doen verspreiden en naar Zijn instellingen te leven. Pas aan het einde der dagen, is de verwachting, zal ons volk, met Gods roem weer in glorie worden hersteld. Hoe dat er ook uit zal zien.

Onze basisverklaring van ons geloof, het Sjema, werd zodoende het Joodse credo. Vanaf het sterfbed van Jacob tot op heden.

Jacob heeft de cirkel van de drie aartsvaders gesloten. Zijn hart en leven waren één met God. Zijn vrees dat niet al zijn kinderen zo vroom waren als hun voorvaderen werd door die kinderen gezamenlijk ontkracht in hun verklaring samen als een volk in Gods eenheid te zullen blijven geloven. Ieder op zijn eigen manier, elkaar aanvullend, de één meer en de ander wat minder, zoals wij dat vandaag als Joodse volk ook doen. Die diversiteit van ons volk wordt zoals bekend goed verklaard met de loelav van Soekot.

Echad heeft als getalswaarde 13 – mooi als overeenkomst van Jacob met zijn 12 zonen. Of als symbool voor de 13 kinderen van Jacob – dan telt Dina ook mee. De Maharal, rabbi Loeb van Praag, u weet wel, de rabbijn van de Golem, telt zelfs zo op: de drie letters van echad zijn: de aleph = 1, de chet = 8 en de dalet = 4. Zij beantwoorden respectievelijk aan Jacob zelf, aan de acht zonen van de aarrtsmoeders Rachel en Lea en aan de vier zonen van de dienstvrouwen Bilha en Zilpa.

Met het overlijden van Jacob verandert er wel wat. Drie generaties hebben in één persoon, in Awraham, in Jitschak en in Jacob de leiding over het Verbond gehad. Nu moeten ze het samen doen, met maar liefst twaalf personen sterk. Ieder brengt zijn eigen specifieke energieën in, hun zegeningen en persoonlijkheden zijn heel verschillend van elkaar. Maar samen zijn ze verbonden in het gezamenlijke Verbond, dat daarna, tijdens de Uittocht,  bij de Sinaï met het gehele volk gesloten zal worden.  

Maar vanaf Jacob tot heden, tot de tijd van de messiaanse komst, is er veel tijd verstreken en is er veel werk verricht. Tien stammen zijn verdwenen. Het land en de stad Jeruzalem waren zelfs verloren. Veel is weer verricht. We heben het land terug; Jeruzalem is weer hoofdstad, maar nog niet als vanouds. En er moet nog veel gedaan worden. De profeet Zecharja (14:9) weet dan de beide beginzinnen van het Sjema aan te vullen: we kennen de tekst van het eind van het Aleinoe, gezegd aan het eind van onze diensten. “Dan zal de Eeuwige koning zijn over de gehele wereld, op die dag zal God één zijn en Zijn Naam zal één zijn.“

Moge die tijd spoedig komen. Sjabbat sjalom.

Sjabbat 14 december 2013 - Bert Oude Engberink

Nieuws

UNESCO, Lees meer >>
Onze Joodse buren, de Synagoge van de Nederlands Israelit Lees meer >>
Information in English Lees meer >>

augustus

  • <  
  •   >
z m d w d v z
 
 
1
 
2
 
3
 
4
 
5
 
6
 
7
 
8
 
9
 
10
 
11
 
12
 
13
 
14
 
15
 
16
 
17
 
18
 
19
 
20
 
21
 
22
 
23
 
24
 
25
 
26
 
27
 
28
 
29
 
30
 
31